Tijdens Spiel 2005 verraste Ystari de spellenwereld met het complexe strategische spel Caylus. Dat klom snel op de favorietenlijstjes van veel spellenliefhebbers en is daar eigenlijk altijd gebleven. Een jaar later gooide Ystari het over een hele andere boeg met Yspahan, een matig complex familiespel. Ook Yspahan was een succes, want het kwam op de nominatielijst voor de Spiel des Jahres 2007 terecht.

Zoals wel meer spellen van Ystari laat Yspahan zich lastig beschrijven aan de hand van het thema. Dat is hier namelijk zo ver gezocht dat het bijna komisch is. Yspahan kun je wel met een woord karakteriseren: dobbelstenen! Elke ronde worden er negen dobbelstenen gegooid (meer mag ook, als je betaalt). Die worden naar getal gesorteerd op een speciaal bordje met de zes mogelijke acties. Omdat niet altijd alle getallen gegooid worden, is niet iedere actie altijd beschikbaar.

Afhankelijk van wat je kiest mag je geld of kamelen uit de voorraad nemen of blokjes op het hoofdbord plaatsen. Geld en kamelen heb je nodig om gebouwen te maken die je speciale voordelen opleveren. Blokjes plaats je in huizen, die onderdeel zijn van souks. Souks horen weer bij een bepaalde wijk, die ieder hun eigen dobbelsteenactie hebben.

Drie keer tijdens het spel worden er punten uitgedeeld voor compleet gevulde souks en voor de karavaan. Deze staat afgebeeld op een eigen bord; blokjes kun je van een souk naar de karavaan verplaatsen door het afzien van een andere actie. Wie na de laatste telling de meeste punten heeft, wint het spel.

Yspahan is een lekker vlot spel, dat het goed doet bij een breed publiek. Door wat scherpe randjes en het volslagen gebrek aan een coherent thema heeft het een wat hogere instap dan nodig. Maar ben je eenmaal aan het spelen, dan valt alles op zijn plaats. De individuele rondes volgen elkaar zelfs met trage spelers razendsnel op en voor je het weet worden er alweer punten uitgedeeld. Dat betekent dat je je acties goed moet timen, want erg veel tijd voor lange-termijn strategie is er niet.

Yspahan is ook niet een spel dat zich daar voor leent. Met zoveel dobbelstenen komt het altijd wel eens voor dat een bizarre worp de startspeler veel voordeel oplevert. Ik stoor me daar absoluut niet aan, al was het maar omdat de dobbelstenen in dit spel op een zeer verfrissende manier worden ingezet. Bovendien blijft er voor iedereen altijd wel een interessante actie over.

Een gezonde portie geluk, een korte speelduur en interessante keuzes maken van Yspahan een geslaagd familiespel, waar ook liefhebbers wel plezier aan kunnen beleven. Dit durf ik bij de meeste mensen wel op tafel te zetten.

Peter Hein