Vogelvrij

Vogelvrij ziet er helemaal uit als een spel van nu. Mooie vormgeving, natuurthema en standaard met hele mooie componenten die er uit zien als dure upgrades. Maar in tegenstelling tot veel spellen van nu is dit geen spel waar alle spelers lekker op hun eigen bordje bezig zijn om ongestoord hun plannen uit te voeren. In Vogelvrij draait alles namelijk om directe interactie en is in de strijd daarbij alles geoorloofd.

Vogelvrij is een area-control-spel waarbij de spelers hun vogels zo over de locaties moeten verdelen dat ze maximaal punten en andere voordelen opleveren. Aan het begin van het spel wordt het bord opgebouwd door afhankelijk van het aantal spelers een aantal verschillende locatietegels neer te leggen.

Er zijn drie verschillende soorten tegels en van elke soort zit er een lekkere stapel in de doos dus elk spel is anders. De basistegels leveren gewoon punten op voor wie er de meeste, op een na meeste en op twee na meeste aantal vogels heeft staan. Maar daarnaast zijn er ook tegels die een voordeel opleveren aan de speler die er de meeste vogels heeft of die op een bepaald moment (bijvoorbeeld als er een bepaald aantal vogels staat) een actie triggeren. En als laatste zijn er tegels die de speler die er de meeste vogels heeft staan het recht geven om in de volgende ronde een keer een wezen (bijvoorbeeld de vogelverschrikker, kat of koekoek) te activeren. Elk wezen werkt net even anders, maar het zorgt er altijd voor dat er leven in de brouwerij komt doordat er vogels verplaatst worden en zelfs van het bord verjaagd worden (naar het fonteinbordje).

Het spel duurt vijf rondes en in elk van die ronde gaat elke speler vier vogels plaatsen. En dat is niet moeilijker dan dat je een vogel pakt en die op een van de locaties zet. Maar wat heel bijzonder is, is dat je niet alleen je eigen vogels plaatst, maar ook die van de andere spelers. Aan het begin van elke ronde worden er namelijk van alle spelers twee vogels in een zakje gestopt en daar trekt iedereen er twee uit. Naast die twee vogels (die dus zo maar van andere spelers kunnen zijn) krijgt elke speler twee vogels van zijn eigen kleur. En daar moet je het mee doen.

Je probeert je eigen vogels natuurlijk zo neer te zetten dat je de juiste positie hebt op waardevolle locaties. En dat kan soms betekenen dat je de meeste vogels wilt hebben, maar soms wil je juist tweede of juist derde zijn. En de vogels van andere spelers zet je natuurlijk zo in dat zij hun eigenaar niets goeds opleveren maar jou misschien wel. Wat daarbij helpt is dat op locaties alle groepen vogels die even groot zijn elkaar opheffen en niet meedoen om de buit. Met een strategisch geplaatst vogeltje van een andere speler kan je dus zo maar twee spelers punten door hun neus boren.

Aan het eind van elke ronde worden alle locaties gewaardeerd en krijgen spelers punten en andere voordeeltjes. Helemaal aan het eind van het spel worden er dan nog wat extra punten verdeeld voor de vogels die op de fontein zijn beland, voor het wel of niet behalen van je geheime doel dat je aan het begin van het spel kreeg en zo nog wat zaken. En wie dan de meeste punten heeft, wint het spel.

…en de waardering

Zo gemeen en interactief als Vogelvrij is, worden spellen tegenwoordig niet vaak meer gemaakt. Je bent het hele spel bezig om de vogels zo te manipuleren dat jij scoort en de andere spelers niet. Niemand wordt daarbij gespaard. En dat is even wennen voor spelers die gewend zijn aan de softe aanpak van de huidige generatie spellen waar de meest heftige vorm van interactie is dat er een kaart voor je neus wordt weggekaapt.

Maar als je het aankan om genadeloos door de andere spelers aangepakt te worden en je ook bereid bent om hen met gelijke munt terug te betalen dan is Vogelvrij een heerlijk tactisch spel waar de posities continu wisselen. Je bent de hele tijd bezig om het bord af te speuren naar kansen om je eigen posities te versterken en andere spelers een oor aan te naaien. Het loont om daarbij in de gaten te houden welke vogels de andere spelers nog over hebben en wat hun belangen zijn om zo de maximale impact te maken met je eigen zetten.

In Vogelvrij strijd je continu op meerdere fronten tegen verschillende combinaties van tegenstanders. Hoe meer strijd er in dit spel is, hoe leuker het wordt. En meer strijd heb je natuurlijk automatisch met meer spelers. Je kan dit spel met twee spelers (dan doet er een neutrale derde kleur mee) of drie spelers doen, maar het spel komt pas echt goed tot zijn recht als er vier of vijf spelers meedoen.